۱. % ۱۰ درصد شادتر: چگونه صدای درونم را رام کردم، بدون از دست دادن خودم استرسم را کاهش دادم، و به خودیاریای رسیدم که واقعاً کار میکند
نویسنده: دن هریس (Dan Harris)
خلاصه کتاب
دن هریس، مجری اخبار شبکه ABC، پس از یک حمله عصبی (Panic Attack) زنده در تلویزیون، به دنبال راهی برای کاهش استرس و صدای درونی پرمشغلهاش افتاد. این کتاب شرحی صادقانه و تا حدی طنزآلود از سفر او به دنیای مدیتیشن و ذهنآگاهی (Mindfulness) است. او که در ابتدا نسبت به خودیاری و مدیتیشن بدبین بود، در نهایت متوجه میشود که تنها ۱۰ درصد شادتر بودن میتواند تفاوت عظیمی در زندگی روزمره و غلبه بر نشخوار ذهنی ایجاد کند. هسته اصلی کتاب بر این تمرکز دارد که مدیتیشن یک ابزار عملی و اثباتشده علمی برای مشاهده افکار بدون قضاوت و درگیر شدن با آنهاست که مستقیماً به کاهش نشخوار ذهنی کمک میکند.
نقد
- نقطه قوت: این کتاب برای افرادی که کاملاً به مدیتیشن یا مفاهیم معنوی بدبین هستند، یک نقطه ورود عالی است. نثر کتاب بسیار سرگرمکننده و واقعبینانه است. هریس مفاهیم پیچیده ذهنآگاهی را به زبان ساده و قابل درک تبدیل میکند و نشان میدهد چگونه این تمرین میتواند نشخوارهای ذهنی را “رام” کند.
- نقطه ضعف: رویکرد کتاب بیشتر خاطرهنویسی و انگیزشی است تا یک راهنمای کاملاً عملی و گام به گام درمانی. اگرچه اصول را توضیح میدهد، ممکن است برای کسانی که به دنبال تمرینهای ساختاریافتهی شناختی رفتاری (CBT) هستند، کافی نباشد.
۲. متوقف کردن صدای درون سرتان: راه جدید غلبه بر اضطراب و نگرانی
- نویسنده: آر. رید ویلسون (R. Reid Wilson)
خلاصه کتاب
این کتاب بر اساس یک رویکرد درمانی فعال و ضدشهودی برای غلبه بر اضطراب و نشخوار ذهنی بنا شده است. دکتر ویلسون استدلال میکند که بهترین راه برای متوقف کردن صدای مزاحم در سر، نه جنگیدن با آن، بلکه تغییر رابطه ما با آن است. او به جای تلاش برای آرام شدن یا کنار زدن افکار، خواننده را ترغیب میکند که عمداً با ناراحتی روبهرو شود و “بازی” اضطراب را از طریق استراتژیهایی مانند تعارضهای ذهنی (Mind-shifts) و اقدامات جسورانه تغییر دهد. این کتاب یک برنامه عملی برای مقابله با ریشه اصلی نشخوار ذهنی ارائه میدهد.
نقد
- نقطه قوت: روشهای ارائه شده در این کتاب بسیار عملی، متفاوت و مبتنی بر تکنیکهای روانشناسی شناختی-رفتاری هستند. رویکرد فعالانه ویلسون، به خصوص برای افرادی که از نشخوار ذهنی مداوم خسته شدهاند و به دنبال یک تغییر پارادایم هستند، بسیار قدرتمند است.
- نقطه ضعف: رویکرد “پذیرش فعال ناراحتی” ممکن است در ابتدا برای برخی خوانندگان ترسناک یا دشوار به نظر برسد. این کتاب به تعهد و تمرین مداوم نیاز دارد و صرفاً یک خواندن ساده برای احساس بهتر نیست، بلکه یک برنامه کاری است.
- آدرس مطب : خراسان جنوبی، بیرجند طالقانی 12 ساختمان پزشکان پارس طبقه سوم مرکز تخصصی مشاوره ازدواج و رواندرمانی خانواده تلفن 09193214434
دکتر مریم قلی پور متخصصی مشاوره روانشناسی خانواده و کودک مشاوره پیش از ازدواج مشاوره خانواده با 20 سال سابقه تجربی در حوزه مشاوره خانواده و کودک
دکتر محمدحسین آسوده متخصص مشاور خانواده و ازدواج، مشاوره تخصصی پیش از ازدواج و مشاوره کنکور و انتخاب رشته. مشاور تحصیلی با 20 سال سابقه کار
۳. غلبه بر افکار مزاحم ناخواسته: راهنمای مبتنی بر CBT برای کنار آمدن با افکار ترسناک، وسواسگونه یا آزاردهنده
- نویسندگان: سالی وینستون (Sally Winston) و مارتین سِیف (Martin Seif)
خلاصه کتاب
اگرچه این کتاب مستقیماً بر “نشخوار ذهنی” با تعریف رایج تمرکز نمیکند، اما به طور عمیق به موضوع افکار مزاحم ناخواسته (Intrusive Thoughts) میپردازد که اغلب هسته اصلی نشخوار ذهنی را تشکیل میدهند. نشخوار ذهنی معمولاً واکنشی به این نوع افکار است. نویسندگان که متخصصان برجسته در زمینه اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) و اضطراب هستند، یک مدل درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) و شناختی-رفتاری (CBT) ارائه میدهند. پیام اصلی این است که مبارزه با افکار، فقط آنها را قویتر میکند. آنها راهکارهایی برای شناسایی این افکار، تغییر پاسخ به آنها از طریق پذیرش و عدم قضاوت، و در نتیجه کاهش چرخههای نشخوار ذهنی ارائه میدهند.
نقد
- نقطه قوت: این کتاب یکی از بهترین منابع عملی و علمی برای درک مکانیسم افکار مزاحم است. رویکرد آن بسیار تخصصی، دقیق و مبتنی بر شواهد بالینی است. برای کسانی که نشخوار ذهنیشان ماهیت وسواسگونه دارد، این کتاب ضروری است و ابزارهای واضحی برای مدیریت ارائه میدهد.
- نقطه ضعف: محتوای کتاب تخصصی است و ممکن است برای خواننده عمومی که فقط به دنبال راهنماییهای کلی برای استرس است، کمی سنگین باشد. همچنین، تمرکز اصلی بر افکار مزاحم است تا نشخوارهای عمومی در مورد رویدادهای گذشته یا آینده.