ازدواج یکی از مهم‌ترین پدیده های اجتماعی است. در فرهنگ عمید، ازدواج اینگونه معنا شده است: پیمان بستن یک زن و مرد به صورت رسمی و دینی برای زندگی مشترک. معمولا هنگام شنیدن واژه ازدواج برایمان این ها تداعی می‌شود : تشکیل خانواده، زیر یک سقف رفتن، رابطه زناشویی، فرزندآوری...  اصطلاحاتی که "اشتراک" وجه تشابه آن‌هاست. زندگی مشترک، یعنی به اشتراک گذاشتن جسم، روان زمان و مکان خود با دیگری،اما سوال مهم این است: با چه هدفی ؟ تمامی رفتارهای انسان با هدف ارضای یک یا چند نیاز از نیازهای ژنتیکی اش صورت می‌گیرد: نیاز به بقا، عشق، آزادی، قدرت و تفریح.

نیاز به بقا شامل نیازهای جسمی و جنسی می‌شود، نیاز به داشتن امنیت،سلامتی،بهداشت، خواب و غذا.

نیاز به عشق و تعلق یکی از مهمترین نیازهای انسان است، نیاز به پیوند با دیگران و تبادل عشق و محبت. نیاز بعدی نیاز به قدرت است، احساس ارزشمندی، داشتن کنترل، پیشرفت و توانمندی. نیاز به آزادی تمایل به استقلال، داشتن حق انتخاب و میل به تنهایی است. و آخرین نیاز ، نیاز به تفریح، نشاط و یادگیری است. ارضای مسئولانه و موثر این نیازها و یا ناکامی در ارضای آن‌ها، تعیین کننده خشنودی و ناخشنودی ما در زندگی است.

ازدواج یکی از رفتارهایی است که انسان ها برای ارضای نیازهایشان انتخاب می‌کنند. در واقع ازدواج یک تعهد مشتاقانه است در جهت فراهم آوردن بستری برای ارضای نیازهایمان، به خصوص نیاز به عشق و نیاز به بقا. با این وجود ازدواج می‌تواند یکی از سرچشمه های اصلی ناخشنودی افراد شود. به گفته باگاروزی  " تعارض، مشکل و اختلاف نظر مولفه های طبیعی و جدایی‌ناپذیر هر ارتباط طولانی و متعهدانه به شمار می‌رود."

در یک رابطه طولانی مدت و متعهدانه مانند ازدواج، وجود تعارض های درونی مانند تعارض میان نیاز به عشق و نیاز به قدرت و یا تعارض میان نیاز به آزادی و نیاز به عشق در هر یک از زوجین و تعارض‌های بین فردی مانند تعارض قدرت زن با قدرت مرد و یا تعارض میان آزادی و عشق هرکدام کاملا طبیعی است. آنچه مهم است هشیاری نسبت به نیازها، تعارض‌ها و به کارگیری شیوه‌های موثر در جهت حل و مدیریت آن هاست. برای دستیابی به یک ازدواج رضایت‌بخش شناخت نیم‌رخ نیازها، بررسی سازگاری نیازهای زن و مرد، یادگیری ارتباط همدلانه و شیوه مذاکره و حل اختلاف موثر و ضروری است.

نکته آخر آنکه ازدواج یعنی زندگی مشترک! ماهیت ازدواج شراکت است، نه فردیت. آنچه مهم است در نظر داشته باشیم این است که در ازدواج باید به نیازهای هر دو طرف توجه داشت نه فقط به نیاز خود. اگر این شراکت اتفاق نیفتد موجب دلسردی،ناکامی، نارضایتی و در نهایت جدایی می‌شود. گاه این جدایی علنی و رسمی است و در بسیاری از موارد این جدایی،  جدایی عاطفی است.

سیده زهرا انجام؛ روانشناس و زوج درمانگر