سرخوردگی معضلی است که بسیاری از زندگیها را به خود اختصاص داده، حتی زوجینی که با عشق رؤیایی ازدواج میکنند هم ممکن است در مدت زمان کوتاهی به این معضل دچار شوند. از همین رو شناخت علل و عوامل ایجاد سرخوردگی در زندگی زناشویی بسیار اهمیت دارد:
1- کنترل و چک کردن مداوم همسر:
زوجینی که همسران کنترلگری دارند معمولا خیلی زودتر از سایرین زندگی شان در مسیر سرخوردگی و دلزدگی قرار میگیرد. آنها سعی میکنند تک روی زیادی داشته باشند و امور زندگی را مطابق میل خود پیش ببرند چرا که معتقدند که همسرانشان به جای درک متقابل آنها را در معذوریت و کنترل شدیدتری قرار میدهد. زوجین کنترلگر مسئولیت مشکلات زندگی زناشویی را نمیپذیرند و در مقابل فشارهای روانی ناشی از تعارضات زناشویی، به سرزنش همسر خود تمایل نشان میدهند.
۲- عدم شکلگیری مناسب روابط و صمیمت عاطفی
عدم وجود صمیمیت عاطفی در زندگی زناشویی از اهمیت ویژهای برخوردار است تا جایی که مشاوران و زوج درمانگران بسیاری فقدان یا کمبود صمیمیت و نشان ندادن علاقه را بهعنوان مهمترین قاتل و از بین برنده زندگی زناشویی معرفی کردهاند. درواقع دوری از شرایط و برقراری روابط توام با صمیمت، از عواملی است که موجب مهم شکست در زندگی زناشویی میگردد. فقدان صمیمیت عاطفی که شامل جنبههایی مثل خود فاش سازی، حمایت عاطفی و مصاحبت میشود سهم بزرگی در سرخوردگی زناشویی دارد. زوجهای که با مشکل سرخوردگی مواجهه می شوند در ابتدا خواهان رابطهای هستند که بتوانند احساسات خود را کامل بیان کنند و نیازهایشان به وسیله همسرشان به رسمیت شناخته شود، اما آنچه در مسیر زندگی زناشویی اتفاق میافتد احساس بیگانگی نسبت به همسری است که از نظر عاطفی فاصله بسیاری با هم دارند.
3 – عدم حل مساله و تعارض در زندگی
نحوه مقابله مؤثر با مسایل و تعارض زناشویی، یکی از مهمترین راهکارهای ایجاد روابط توانمند در بین زوجین است. اگر حل تعارض به درستی شکل نگیرد، زوجها مسائل پیشین را پیش میکشند و تنها احساسات منفی را بازگو میکنند و بر تفاوتها تأکید خواهند داشت. این ناتوانی در حل تعارض، در رشد چمشگیر فرآیند سرخوردگی نقش دارد.
4- پرداختن به رضایت زناشویی
خیلی موارد پیش می آید که زوجین به جای توجه به همسر و فداکاری به مسایل پیش افتاده تری می پردازند و موجب کدورت و عدم رضایت زناشویی می شوند. به عبارتی اهمیت دادن پایین به خود و جستجوی راههایی جهت هماهنگ شدن با همسر، باعث شکلگیری اضطراب و احساسات منفی نسبت به خود، رابطه و همسر در آینده میشود. زمانی که زوجین بیشتر از خودشان نگران رضایت شخصی همسرشان باشند و نتوانند به اهمیت نیازهای خود پی ببرند، احساس بیعدالتی کرده و به مرور زمان سرخوردگی بروز پیدا میکند.
5- مقایسه همسر خود با دیگران
از دیگر عوامل مهم در شکل گیری فرآیند سرخوردگی، مقایسه همسر خود با دیگران است. وقتی زوجها برای همسرشان جذابیت سابق را نداشته باشند، جستجو برای مقایسه با دیگران آغاز می شود. درواقع وقتی زوجهای سرخورده درمییابند که بهجای همسرشان، جایگزینهای بهتری (شغل، تحصیل و یا یک پارتنر) وجود دارد، سرمایهگذاری روانی کمتری در رابطه زناشویی خود میکنند که خود باعث تسریع فرآیند سرخوردگی میگردد
نویسنده:
دکتر حامد بخشی؛ مشاور خانواده و مدرس کشوری توانمندسازی مشاوران و روانشناسان